Hollanda hakkındaki bir önceki yazımızda Hollanda’da lisans programları ile alakalı genel bilgilerden bahsetmiştim. Bugünkü konumuz ise Hollanda’da bir lisans programına başvurmak için hangi diploma türlerinin ne kadar geçerli olduğu olacak.

IBDP(Uluslararası Bakalorya Diploma Programı) Türkiye’de pek çok lisede bulunan IB programı, lise hayatlarının son 2 yılında öğrenciler tarafından tercih edilen uluslararası bir diploma programıdır. Öğrenciler bu program dahilinde 6 adet ders almaktadır. Bu derslerden 3 tanesi Yüksek Seviye 3 tanesi ise Standart seviyedir. Bu 6 ders dışında TOK, Internal Assessment ve Extended Essay gibi içerikler de mevcuttur.

Hollanda’daki üniversitelerin hepsi IB notlarını kabul ederler. Ancak okullara tatmin edici bir puan sunmak çok önemlidir ki bu puan da 45 üzerinden 34 puan ve üstüdür. Yani IB Diploması tüm dünyada geçerli bir diploma olup üniversite başvurularında büyük rol oynamaktadır. Ek olarak hangi üniversite bölümlerinin hangi High Level ve Standart Level dersleri zorunlu tuttuğunu, bu derslerden kaç puan alınması gerektiğine dair kabul koşullarına da okulların web sitelerinden göz atabilirsiniz.

AP yani Advanced Placement programı Amerika ve Kanada kökenli bir diploma programıdır. Türk Lise diplomasına sahip olan öğrencilerin IB Diplomasına sahip öğrencilerle eşit şartlara sahip olabilmek için AP sınavlarını almaları iyi bir çözüm olabilir. AP sınavları öğrencilerin yurt dışı üniversite başvurularında kabul gören sınavlardır. Türkiye’de pek çok okulda AP programı yer almaktadır ancak yer almasa bile öğrenciler bu dersleri dışarıdan alıp sınavlarına girebilirler. Öğrencilerin, AP derslerine 10. sınıfta başlamalarını öneriyoruz. 11. sınıfta 4 veya 5 adet AP alırlarsa hem çok fazla AP olduğu için öğrencilere ağır gelecek hem de öğrencilerin konuları yetişememe riski olacaktır. Bu nedenle sistematik bir şekilde AP derslerine karar verip her sene belirli sayıda AP almak daha stratejik olacaktır.

AP sınavları 5 puan üzerinden değerlendirilmektedir. Açık uçlu sorular ve çoktan seçmeli sorular olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Toplamda 39 adet AP dersi vardır. Hollanda’daki okullar 4 adet veya 5 adet AP sınavı kabul etmektedir. 5 puan üzerinden 3, 4 ya da 5 almak öğrenciye Hollanda başvuruları için avantaj sağlayacaktır. Öğrenciler başvuracağı bölüm ile alakalı uygun olan AP derslerini seçip sınavlarına girmelidir. 10. ve 11. sınıfın Mayıs ve Haziran aylarında bu sınavlara girip Üniversite başvurularında sonuçlarını kullanabilirler. Eğer öğrenciler sınavlardan düşük not alırlarsa ertesi yıl telafi etmek amacıyla tekrar bu sınavlara girebilirler. Ancak biz bir yıl içinde çok sıkışma olmaması adına öğrencilerin maximum 3 adet AP almasını önermekteyiz. Hollanda’da IB ya da AP gerekliliklerini karşılasanız bile bazı bölümlerin Selection (Seçim) prosedürleri vardır. Bunun sebebi ise başvuran öğrenci sayısının fazla olup, bölüm kontenjanının sınırlı olmasıdır. Bunun için üniversiteler kabul sürecinde sizi uzun süren, kapsayıcı sınavlara, projelere ve ödevlere tabii tutacaklardır.

Türk Lise Diploması, Fransız Lisesi Diploması ve Anadolu Lisesi Diploması da Hollanda başvurularında büyük bir rol oynamaktadırlar. IB ve AP programlarını tüm üniversiteler kabul ederken Türk Lise Diplomasını sınırlı sayıda üniversite kabul etmektedir. Örneğin, bir Fransız lisesinde eğitim görüyorsanız, AP veya IB gereklilikleri olmaksızın iyi bir not ortalaması ile Eindhoven üniversitesinin pek çok mühendislik bölümünden direk kabul almanız mümkündür. Ayrıca Vrije Üniversitesi için de Computer Science, Artificial Intelligence, Liberal Arts and Science, Mechanical Engineering, ve Political Science gibi bölümler AP sınavları olmaksızın Fransız Liselerine genel not ortalaması ve matematik not ortalamasına bakarak kabul vereceklerdir.

Anadolu Lisesi Diploması ya da Türk Lise Diplomasına sahipseniz AP ve IB gereklilikleri olmaksızın Tilburg Üniversitesi’nde International Business Administration, Psychology, Global Law, Cognitive Science and Artificial Intelligence, Arts, Media and Society, ve Data Science gibi pek çok bölümden kabul alabilirsiniz. Bu bölümler, kabul sürecinde genel not ortalamanıza ve matematik notlarınıza çok dikkat ederler. Matematik notlarınızı düşük bulurlarsa, kendi düzenledikleri matematik sınavlarına (OMPT) girmenizi talep edebilirler.

Leiden Üniversitesi’nden bahsetmemiz gerekirse Arts, Media, Society, Data Science and Artifical Intelligence, International Relations, International Politics and Organisation, Psychology gibi bölümler de Türk Lise Diplomasını kabul ederler. Genel not ortalaması ve matematik not ortalamasına bakarak kabul vereceklerdir. Yukarıda da belirttiğim gibi bu bölümler için kilit ders matematiktir. Genel not ortalamanızın ve matematik ortalamanızın yüksek olması gerekmektedir.

Türk Lise Diplomasına sahipseniz ve AP ya da IB programlarına katılmadıysanız Twente Üniversitesinin Business and Management ya da Engineering and Technology Pathway programlarını da (Hazırlık programlarını da) tercih edebilirsiniz. Böylelikle bir yıl hazırlık okuduktan sonra bölüme başlayabilirsiniz.